Câu trả lời ngắn: không. Củ sạc 20W hay 65W thì pin iPhone cũng chại với tốc độ gần như nhau.
Nhưng câu trả lời đó dễ bị hiểu sai thành “sạc kiểu gì cũng được”. Có một thứ hại pin thật, và nó không nằm ở con số W trên củ sạc.
Điện vào máy do iPhone quyết, không do củ sạc
Cắm củ 100W vào iPhone không làm 100W đổ vào pin. Củ sạc và máy “bắt tay” với nhau trước, máy báo nó nhận được bao nhiêu, củ cấp đúng bấy nhiêu. Củ dư công suất thì phần dư nằm không.
Thực tế iPhone nhận tối đa khoảng 20–30W tùy đời máy, và chỉ giữ mức đó trong giai đoạn đầu. Qua khoảng 50% pin, máy tự hạ dần. Đến 80% thì chậm hẳn. Đó là lý do 0–50% mất chỆng 30 phút, nhưng 80–100% có khi mất thêm cả tiếng.
Nên củ 65W không “sạc khoệ” hơn củ 20W. Nó chỉ có ích khi bạn dùng chung một củ cho cả iPhone lẫn iPad hay MacBook.
Thứ thực sự làm chại pin là nhiệt
Pin lithium xuống cấp nhanh nhất khi nóng. Apple khuyến nghị dùng iPhone trong khoảng 0–35°C; trên mức đó pin bắt đầu mất dung lượng vĩnh viễn, không hồi lại được.
Mấy tình huống nóng thật mà nhiều người hay làm:
- Sạc qua đêm dưới gối hoặc dưới chăn
- Vừa sạc vừa chơi game nặng hoặc quay video 4K
- Để máy trên taplo ô tô giữa trưa
- Sạc không dây qua ốp dày, nhất là ốp có tấm kim loại ở lưng
Cái cuối ít người để ý. Sạc không dây vốn đã sinh nhiệt nhiều hơn sạc dây, thêm một lớp ốp dày chặn giữa thì nhiệt đọng lại ở lưng máy.
Bốn việc giữ pin lâu
Bật Sạc pin tối ưu. Vào Cài đặt → Pin → Tình trạng pin và sạc. Máy sẽ học giờ bạn thức dậy, giữ ở 80% suốt đêm rồi sạc nốt trước khi bạn dậy. Pin đầy 100% nằm chờ nhiều giờ là trạng thái căng nhất với pin lithium.
Tháo ốp khi sạc không dây nếu máy nóng. Sờ thấy ấm tay là bình thường. Nóng đến mức khó cầm thì tháo ốp ra, hoặc đổi sang sạc dây.
Đừng cố giữ pin luôn đầy. Khoảng 20–80% là vùng dễ chịu nhất với pin. Không cần canh từng phần trăm, chỉ cần bỏ thói quen rút sạc đúng 100% rồi cắm lại ngay khi xuống 95%.
Dùng cáp đúng chuẩn. Cáp kém không làm hỏng pin, nhưng nó làm máy sạc chậm và nóng hơn do điện trở cao. Cáp nóng bất thường ở đầu cắm là dấu hiệu nên thay.
Khi nào cần đổi củ sạc
Nếu củ hiện tại đang sạc ổn và máy không nóng, không cần đổi gì. Đổi khi rơi vào một trong ba trường hợp:
- Củ cũ 5W — loại vuông nhỏ theo máy đời cũ. Sạc đầy mất 3 tiếng rưỡi thay vì khoảng 1 tiếng rưỡi.
- Cần một củ dùng chung nhiều máy — iPhone, iPad, MacBook. Lúc này 65W trở lên mới có ý nghĩa.
- Củ có dấu hiệu hỏng — nóng bất thường, phát tiếng rít, hoặc sạc chậm hẳn so với trước.
Với riêng iPhone, một củ 20W là đủ. Trả tiền thêm cho 30W hay 45W chỉ để sạc iPhone thì không nhanh hơn bao nhiêu.
Kiểm tra pin máy mình
Cài đặt → Pin → Tình trạng pin và sạc → xem Dung lượng tối đa. Apple thiết kế pin iPhone giữ được khoảng 80% dung lượng sau 500 chu kỳ sạc đầy trong điều kiện bình thường. Xuống dưới 80% thì máy bắt đầu tụt nhanh trong ngày, lúc đó thay pin đáng tiền hơn đổi củ sạc.
Chưa chắc máy mình nhận được bao nhiêu W, hoặc đang phân vân giữa hai củ, nhắn POPKON kèm đời máy để được kiểm tra trước khi đặt. Xem củ sạc và cáp đang có.